Czytelnia

Cykl katechez liturgicznych

Zmieszanie postaci

Katecheza 48 na niedzielę 18.01.2015 r.


Commixtio, czyli zmieszanie Świętych Postaci – Ciała i Krwi Pańskiej – dokonuje się podczas Eucharystii tuż po łamaniu chleba. Dokonuje się ono przez umieszczenie cząsteczki Hostii w kielichu z winem konsekrowanym. Kapłan wypełniając ten gest wypowiada po cichu słowa: „Ciało i Krew naszego Pana, Jezusa Chrystusa, które łączymy i będziemy przyj¬mować, niech nam pomogą osiągnąć życie wieczne”.

Obrzęd ten pochodzi prawdopodobnie z liturgii syryjskiej, choć duży wpływ wywarła na niego liturgia papieska już w VII wieku. Biskup Rzymu po spożyciu partykuły Hostii kolejną cząsteczką znaczył kielich trzy razy i umieszczał ją w konsekrowanym winie wypowiadając przy tym odpowiednią modlitwę. W taki sposób następowało przygotowanie postaci wina do Komunii wiernych. Wśród wielu interpretacji tego znaku na jedną warto zwrócić uwagę, mianowicie na ryt zwany „fermentum”. Fermentum - tak nazywano cząsteczkę konsekrowanego chleba, którą papież wysyłał prezbiterom sprawującym Eucharystię w innych kościołach Wiecznego Miasta. Prezbiterzy włączali tę partykułę podczas „swojej” celebracji eucharystycznej do konsekrowanego wina w kielichu. Obrzęd ten symbolizo¬wał jedność Ofiary Chrystusowej, oraz jedność biskupa Rzymu ze swoim prezbiterium. O tej jedności wspomina już w 416 roku papież Innocenty I w liście do Decencjusza, biskupa z Gubbio: „Msze święte sprawowane w różnych miejscach uobecniają tę samą Ofiarę eucharystuczną” (por. Innocenty I, List 25 do Decencjusza z Gubbio).

Znaczenie obrzędu zmieszania Postaci Świętych można dziś rozumieć odwołując się do interpretacji średniowiecznej, która łączyła ten gest z obrzędem łamania chleba. Łamanie chleba symbolizuje między innymi oddzielenie duszy od ciała i w ten sposób wskazuje na śmierć Jezusa. Natomiast połączenie konsekrowanych postaci chleba i wina wskazuje na Jego zmartwychwstanie. Dzięki temu wierni przyjmujący komunię świętą łączą się z Chrystusem zmartwychwstałym, czyli żyjącym. W Piśmie Świętym ciało i krew oznaczają życie (1 Kor 15,50; Mt 16,17), dlatego też ich rozdzielenie oznacza śmierć. Wszystkim nam wierzącym obrzęd zmieszania Świętych Postaci powinien przypominać nasze przyszłe zmartwychwstanie.